Omdat we allang niet meer allemaal de oogst binnen halen

Ooit werd bij de invoering van de leerplicht van kinderen bedongen dat ze een aantal weken in de zomer vrij zouden zijn om te helpen met de oogst. Dat deden kinderen immers al generaties en het was voor de ouders inderdaad ondoenlijk om de oogst binnen te halen zonder de hulp van de kinderen. Toen. Inmiddels is er aardig wat veranderd in de westerse wereld. Nog slechts een paar procent van de beroepsbevolking is als agrariër werkzaam. Oogsten worden grotendeels machinaal binnengehaald. En waar handenarbeid nodig is, betreft dit seizoensarbeid die door volwassenen wordt verricht.

Maar we zitten nog altijd met die archaïsche zomervakantie. Met allerlei gevolgen van dien. Ouders die niet weten waar ze met hun kinderen heen moeten, zes weken lang. Enorme rijen op Schiphol, files in Frankrijk, drukke stranden in Zeeland, omdat we allemaal tegelijk op vakantie moeten. Alleen maar herhalingen op tv en dunne kranten. Maar ook drukkere spitsen in de andere tien maanden, want dan moet er juist gewerkt worden.

Nu we al vijftien jaar in de eenentwintigste eeuw zitten, wordt het hoogtijd eens afscheid te nemen van dit overblijfsel uit de negentiende eeuw. Weg met die verplichte zes weken vrij in de zomer. Maar laten we ook meteen kijken naar al die andere verplicht vrije weken. Als ik goed geteld heb, zijn dat er ook vijf bij elkaar. In totaal dus elf verplicht vrije weken per jaar.

Nu ben ik er niet voor om helemaal geen verplicht vrije dagen meer te hebben. Maar wel veel minder. En dan in combinatie met verplicht aanwezige weken voor een verplicht vrije periode. Zodat in die periode tests, proefwerken en wat iets meer zij gepland kunnen worden. Zo denk ik aan bijvoorbeeld twee weken vrij in de zomer, een week in het vroege voorjaar en een week rond kerst en nieuwjaar. En daarvoor telkens twee weken verplicht aanwezig. Dat zijn vier weken aan verplicht vrije dagen, zeven minder dan nu. Die andere zeven weken kunnen vrij opgenomen worden door het hele jaar in de resterende weken. Zolang de kinderen maar wel alle leerstof tot zich kunnen nemen.